مطالعه دیدگاه اعضای هیئت علمی از نوآوری و کیفیت خدمات در کتابخانه‌های هوشمند و قصد رفتاری آن‌ها با استفاده از مدل پذیرش فناوری (TAM)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران.

چکیده

هدف: هدف پژوهش حاضر مطالعه دیدگاه اعضای هیئت علمی دانشگاه‌های کشور از نوآوری خدمات و کیفیت خدمات در کتابخانه هوشمند و قصد رفتاری آن‌ها بر اساس مدل پذیرش فناوری (TAM) در زمان بحران کووید-19 بود.
روش: روش پژوهش از نظر هدف کاربردی از نوع پیمایشی-تحلیلی بود. حجم نمونه برابر با 384 نفر از اعضای هیئت علمی دانشگاه‌های بزرگ مرکز استان‌های کشور بود. ابزار گردآوری داده‌ها با استفاده از پرسشنامه تلفیقی انجام شد. پایایی کلی پرسشنامه برابر با 0/853 شد که نشان‌دهنده پایایی مطلوب پرسشنامه‌ بود. تحلیل داده‌ها با استفاده از رگرسیون چندگانه و معادلات ساختاری به کمک نرم‌افزار آماری SPSS نسخه 23 و Amos نسخه 21 انجام شد.
یافته‌ها: یافته‌ها نشان داد کیفیت خدمات و نوآوری خدمات توانستند واریانس برداشت ذهنی از مفید بودن و برداشت ذهنی از سهولت استفاده را به طور معنی‌داری تبیین کنند. از طرفی، متغیر برداشت ذهنی از مفیدبودن و برداشت ذهنی از سهولت استفاده توانستند تغییرات مربوط به نگرش به استفاده را تبیین کنند. همچنین متغیر نگرش به استفاده توانست تغییرات مربوط به قصد استفاده را تبیین کند. یافته‌های شاخص‌های مدل ارائه شده حکایت از آن داشت که از برازش مطلوب و قابل قبولی برخوردار بود.
نتیجه‌گیری: کتابخانه‌های دانشگاهی در زمان بحران بایستی منابع اطلاعاتی با کیفیت بهتری را در اختیار کاربران خود قرار دهند و این امر زمانی میسر خواهد شد که آن‌ها به سوی کتابخانه هوشمند قدم بگذارند. بنابراین ضروری است بودجه کافی، فناوری‌های اطلاعاتی لازم و همچنین آموزش‌های لازم به نیروهای متخصص در راستای پیاده‌سازی کتابخانه هوشمند اختصاص داده شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Study of faculty members views on service innovation and quality in the intelligent library and their behavioral intent based on the technology acceptance model (TAM)

نویسنده [English]

  • Farshad Parhamnia
Assistant Professor, Department of Knowledge and Information Science, Kermanshah Branch, Islamic Azad University, Kermanshah, Iran.
چکیده [English]

Objective: The purpose of this paper was to study the views of faculty members of Iranian universities on service innovation and service quality in the intelligent library and their behavioral intentions during the Covid-19 crisis.
Methodology: The method used to perform this applied research was analytical survey. The sample size was equal to 384 faculty members of universities in the provincial capitals of the country. The data collection tool was a questionnaire. Seven faculty members confirmed the content validity of the questionnaire. The overall reliability of the questionnaire was equal to .853 which indicated the optimal reliability of the questionnaire. The data analysis was performed using multiple regression and structural equation modeling using SPSS software version 23 and Amos version 21.
Findings: Findings showed that service quality and service innovation could significantly explain the variance of perceived usefulness and perceived ease of use. On the other hand, parabolic correlation coefficients showed that the variable of service innovation was 20.79 percent and the quality of service was 32.71 percent of the variance of the variable of perceived usefulness. In adition, the variable of service innovation was 13.91 percent and the quality of service was 35.16 percent of the variance of the variable, which in turn, explain the perceived ease of use. The variables of perceived usefulness and perceived ease of use were able to explain the changes related to attitude toward using. On the other hand, the perceived usefulness should be 12.25 percent and the perceived ease of use should explain 21.06 percent of the variance of the variable of attitude toward using. Besides, the variable of attitude toward using was able to explain the changes related to the behavioral intention use and the variable of attitude toward using explained 61.77 percent of the variance of the variable of behavioral intention use. Moreover, the findings of the indicators of the proposed model indicated that it had a desirable and acceptable fit.
Conclusion: Library users' satisfaction depends on providing quality information in the shortest possible time. Therefore, it is necessary to first have complete knowledge of the needs of users and then to meet these needs in a situation that can meet those needs to some extent. On the other hand, in times of crisis, libraries must provide quality information resources to their users online. This will not be possible unless libraries move towards intelligent libraries. Therefore, considering the importance of service quality and service innovation in university libraries, administrators of universities and libraries should take a dynamic approach to create their own intelligent libraries, evaluate and view the views of key library users in different periods, because this evaluation has strengths and weaknesses. In general, the results of this research are useful and effective in improving the quality of intelligent libraries and facilitating interaction between users and intelligent libraries.
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Service Quality
  • Service Innovation
  • Intelligent library
  • Technology acceptance model (TAM)
اصنافی، امیررضا؛ مرادی، شیما؛ رضوی، سحر (1398). درنگی بر استفاده از اینترنت اشیاء و ارائه الگوی کاربرد آن در کتابخانه‌های دانشگاهی، بازیابی دانش و نظام‌های معنایی (مطالعات دانش‌شناسی سابق)، 5(19)، 89-113.
بیگی‌نیا، عبدالرضا؛ الوانی، سیدمهدی؛ گلشن، اصغر (1390). بررسی اثر پذیرش فناوری اطلاعات بر چابکی سازمان (مطالعه موردی: شرکت ملی صنایع پتروشیمی). دوماهنامه دانشور رفتار، 18(50)، 113-130.
جهانگیر، غلامحسین؛ دیانی، محمدحسین؛ نوکاریزی، محسن (1394). توسعه مدل پذیرش فناوری اطلاعات دیویس (TAM) از طریق سنجش تأثیر باورهای خودکارآمد و ناکارآمد اعضای هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد بر پذیرش سامانه اطلاعات پژوهشی (پژوهان)، مبتنی بر رویکرد شناختی-اجتماعی، پژوهش‌نامه کتابداری و اطلاع‌رسانی، 5(2)، 319-339.
حیدریه، سیدعبدالله؛ سیدحسینی، سیدمحمد؛ شهابی، علی (1392). شبیه‌سازی مدل پذیرش فناوری در بانکداری ایران با رویکرد پویایی‌شناسی سیستم: (مورد مطالعه: بانک رفاه)، مدیریت توسعه فناوری، (1)، 67-98.
خوشحالی‌کوشالی، حمزه؛ اللهیاری، محمدصادق؛ چیذری، محمد؛ دقیقی‌ماسوله، زهرا (1394). عوامل مؤثر بر پذیرش کتابخانه دیجیتال توسط اعضای هیئت علمی مراکز آموزش و پژوهش کشاوری در استان گیلان، تحقیقات اقتصاد و توسعه کشاورزی ایران، 46(2)، 335-346.
دیلمقانی، میترا؛ نقشینه، نادر؛ معینی، علی (1389). نسل آینده کتابخانه‌ها، با تأکید بر هوشمندسازی خدمات، تحقیقات کتابداری و اطلاع رسانی، 44(4)، 95-120.
رحیمی، علیرضا؛ سلیمانی، محمدرضا؛ هشامیان، علیرضا (1397). ارزیابی کیفیت خدمات دیجیتال دانشگاه علوم پزشکی اصفهان از دیدگاه کاربران با استفاده از مدل DigiQUAL، مدیریت اطلاعات سلامت، 15(1)، 46-49.
رزمی‌شندی، مسعود؛ نوروزی، یعقوب؛ علیپورحافظی، مهدی (1399). ارائه الگوی مفهومی به کارگیری اینترنت اشیاء در خدمات نوین کتابخانه‌های دیجیتال ایران، پژوهش‌نامه پردازش و مدیریت اطلاعات، 35(3)، 693-728.
رسولی، الهام؛ عباسی، رسول؛ معینی، حسین (1397). بررسی تأثیر کیفیت خدمات الکترونیکی بر قصد خرید اینترنتی کتاب با نقش میانجی اعتماد و تصویر مشترک، کتابداری و اطلاع‌رسانی، 21(1)، 153-179.
سپهر، فرشته؛ بزرگی، اشرف‌السادات؛ صدقی، شکوه (1395). امکان‌سنجی به کارگیری فناوری رایانش ابری از دیدگاه کتابداران کتابخانه‌های دانشگاه‌های علوم پزشکی تهران، مجله دانشکده پیراپزشکی دانشگاه علوم پزشگی تهران (پیاورد سلامت)، 10(5)، 429-442.
طالقانی، محمد؛ تقی‌زاده‌جورشری، محمدرضا؛ میرزاپور، فاطمه (1392). ارزیابی روند توسعه مدل پذیرش تکنولوژی (TAM)، مهندسی مدیریت، 6(53)، 43-48.
نشاط، نرگس؛ مرادیان، مرضیه (1398). توسعه عملکرد کیفی کتابخانه دیجیتالی ملی با عنایت به الزامات کیفی مدل کانو، تعامل انسان و اطلاعات، 6(3)، 17-40.
یعقوبی، نورمحمد؛ شاکری، رویا (1387). مقایسه تحلیلی مدل‌های پذیرش فناوری با تأکید بر پذیرش بانکداری اینترنتی، علوم مدیریت ایران، 3(11)، 21-44.
 
 References

Asnafi, A. R., Moradi, S., & Razavi, S. (2019). Using the Internet of Things in Academic Libraries based on the views of the Librarians of Top Academic Central Library in Iran. Journal of Knowledge Retrieval and Semantic Systems, 5(19), 89-113. (in Persian)

Becker, D., Hartle, H., & Mhlauli, G. (2017). Assessment of use and quality of library services, accessibility and facilities by students at Cape Peninsula University of Technology, South African Journal of Libraries and Information Science, 83(1), 11-25.
Beigi Nia, A., Alvani, S. M., & Golshan, A. (2012). Studying the effect of acceptance information technology on organizational agility, Journal of Daneshvar Behavior, 18(50), 113-130. (in Persian).
Cao, G., Liang, M., & Li, X. (2018). How to make the library smart? The conceptualization of the Smart Library, The Electronic Library, 36(5), 811-825.
Chen, M., & Shen, C. W. (2020). The correlation analysis between the service quality of Intelligent Library and the behavioral intention of users, The Electronic Library, 38(1), 95-112.
Chiu, P. S., Chao, I. C., Kao, C. C., Pu, Y. H., & Huang, Y. M. (2016). Implementation and evaluation of mobile e-books in a cloud bookcase using the information system success model, Library Hi Tech, 34(2), 207–223.
Cox, A. M., Pinfield, S., & Rutter, S. (2019). The intelligent library, Library Hi Tech, 37(3), 418-435.
Davis, F. D. (1986). A Technology acceptance model for empirically testing new end user information systems: theory and results, [Doctoral Dissertation], Sloan School of Management, Massachusetts Institute of Technology.
Davis, F. D. (1989). Perceived usefulness, perceived ease of use, and user acceptance of information technology, MIS Quarterly, 13(3), 319–340.
Davis, F. D., Bagozzi, R. P., & Warshaw, P. R. (1989). User Acceptance of computer technology: A comparison of two theoretical models, Management Science, 35(8), 982– 1003.
Di Gennaro, F., Pizzol, D., Marotta, C., & Antunes, M. (2020). Coronavirus Diseases (COVID-19) Current Status and Future Perspectives: A Narrative Review, International Journal of Environmental Research and Public Health, 17(8), 1-11.
Dilmaqani, M., Naghshineh, N., & Moeini, A. (2011). Future libraries with Emphasis on Smart Libraries, Journal of Academic Librarianship and Information Research, 44(4), 95-120. (in Persian)
Garthwait, C., & Richardson, E. A. (2008). LibQUAL+ in a consortium: KLN's challenges and considerations, New Library World, 109, 499 511.
Herna'ndez, B., Jime'nez, J., & Martı'n, M. (2008). Extending the technology acceptance model to include the IT decision-maker: A study of business management software, Technovation, (28), 112–121.
Hernon, P., Nitecki D. A., & Altman, E. (1999). Service quality and customer satisfaction: An assessment and future directions, Journal of Academic Librarianship, 25(1), 9-17.
Heydariyeh, S. A., Seyed-Hosseini, S. M., & Shahabi, A. (2013). Simulation of Technology Acceptance Model in Iran Banking using System Dynamics Modeling Approach (Case study: Refah Bank), Journal of Technology Development Management, 1(1), 96-98. (in Persian)
Heymann, D. L., & Shindo, N. (2020). COVID-19: what is next for public health? The Lancet, 395(10224), 542-545.
Jahangeer, G. H., Dayani, M. H., & Nowkarzi, M. (2016). The Development of technology acceptance model (TAM) through measuring the impact of self-efficacy and dysfunctional attitudes on the acceptance of Pajhoohan based on cognitive-social theory, Library and Information Science Research (LISRJ), 5(2), 319-339. (in Persian)
Johnson, A. J., Dibrell, C. C., & Hansen, E. (2009). Market orientation, innovativeness, and performance of food companies, Journal of agribusiness, 27(1-2), 85-106.
Khoshhal Koshali, H., Allahyari, M. S., Chizari, M., & Daghighi Masouleh, Z. (2015). Factors influencing on acceptance of digital library by faculty members of agricultural educational and research institutions in Guilan Province, Iranian Journal of Agricultural Economics and Development Research, 46(2), 335-346. (in Persian)
Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities, Educational and Psychological Measurement, 30, 607-610.
Lawrence, S., M., Gamst, G., & Guarino, A. J. (2006). Applied Multivariate Research: Design and Interpretation, Thousand Oaks, CA: Sage.
Liu, G. (2011). The Application of intelligent agents in libraries: a survey, Program, Electronic Library & Information Systems, 45(1), 78-97.
Massis, B. E. (2018). Artificial intelligence arrives in the library, Information and Learning Science, 119(7/8), 456-459.
Mojtahed, R., Nunes, M. B., & Peng, G. C. (2011). The role of the technology acceptance model in information systems research. In Proceedings of the IADIS International Workshop on Information Systems Research Trends, Approaches and Methodologies (ISRTAM), Rome, Italy, 20 July 2011.
Neshat, N., & Moradian, M. (2019). Development of quality performance of National Digital Library with Kano’s model approach, Human Information Interaction, 6(3), 17-40. (in Persian)
Partap, B. (2019). A Review of Service Quality Assessment of Library and Information Centers, Library Philosophy and Practice (e-journal), 1-19.
Rahimi, A., Soleymani, M. R., & Hashemian, A. (2018). Quality Assessment of Digital Library Services in Isfahan University of Medical Sciences, Iran, from the Users' Perspectives,Health Information Management, 15(1), 46-9. (in Persian)
Rasooli, E., Abbasi, R., & Moeini, H. (2018). Investigating the impact of electronic service quality on online book purchase intention: The mediating role of trust and corporate image, Library and Information Sciences, 21(1), 153-179. (in Persian)
Razmi Shendi, M., Norouzi, Y., & Alipour Hafezi, M. (2020). Presenting a Conceptual Model for Using the Internet of Things in Modern Services of Digital Libraries, Iranian Journal of Information Processing and Management, 35(3), 693-728. (in Persian)
Sepehr, F., Bozorgi, A., & Sedghi, S. (2017). Investigation of the Possibility of Conducting Cloud Computing in Medical Sciences Universities’ Libraries in Tehran from the Librarian's Perspective, Journal of Payavard Salamt, 10(5), 429-442. (in Persian)
Somaratna, S., & Peiris, C. N. (2011). Service quality in University of Colombo libraries: an assessment, Annals of Library and Information Studies, 58, 1-19.
Taleghani, M., Taghizadeh Jourresi, M. R., & Mirzapour, F. (2013). Assessment of the Technology Acceptance Model Development Process (TAM), Management Engineering, 6(53), 43-48. (in Persian)
Tredinnick, L. (2017). Artificial intelligence and professional roles, Business Information Review, 34(1), 37-41.
Wu, F., & et al. (2020). A new coronavirus associated with human respiratory disease in China, Nature, 579(7798), 265-269.
Yaghoobi, N. M., & Shakeri, R. (2010). Analytical Comparison of Technology Acceptance Models with Emphasis on Internet Banking Adoption, Iranian journal of management sciences (IAMS), 3(11), 21-44. (in Persian)
Yi, M. Y., Jackson, J. D., Park, J. S., & Probst, J. C. (2006). Understanding information technology acceptance by individual professionals: Toward an integrative view, Information & Management, (43), 350-363.
Xie, F .Z. (2014). The design and implementation of intelligent library management system based on RFID/GRPS, Journal of Chemical and Pharmaceutical Research, 6(4), 839-844.